diaspor
Yeşilimsi sarı renkli doğal diaspor kristalleri ve faset kesimli diaspor taşı.

Diaspor Taşı Nedir? Zultanit, Renk Değişimi ve Fiyatı

Diaspor Taşı Nedir? Zultanit, Renk Değişimi ve Fiyatı

Diaspor, kimyasal formülü AlO(OH) olan ve ortorombik sistemde kristallenen bir alüminyum oksit hidroksit mineralidir. Boksit yataklarının yaygın bileşenlerinden biridir. Saydam ve renk değiştiren süstaşı kalitesindeki diaspor ise bugüne kadar ticari ölçekte yalnızca Muğla’nın Milas ilçesindeki İlbir Dağı’ndan çıkarılmıştır. Bu taşlar gün ışığında sarımsı yeşil, akkor ışıkta pembemsi kahve görünür.

Diaspor taşı, Türkiye ile özdeşleşmiş en bilinen süstaşlarından biridir. Gün ışığında sarımsı yeşil görünen bir taşın akkor lamba altında pembeye, kahverengimsi pembeye dönmesi ilk görüşte şaşırtıcıdır. Bu yazıda diasporun ne olduğunu, renk değişiminin bilimsel nedenini, Milas yatağının jeolojisini, piyasadaki Zultanit ve Csarite adlarının hikâyesini, fiyatlarını ve cam taklitlerden nasıl ayırt edileceğini bulacaksınız.

Diaspor taşı nedir?

Diaspor, oksitler ve hidroksitler sınıfında yer alan bir mineraldir. Saf diasporun kütlesinin yaklaşık yüzde 85’i alüminyum oksit (Al₂O₃), yüzde 15’i sudur. Böhmit adlı mineralle aynı bileşime sahiptir ama kristal yapısı farklıdır. Mineraloji dilinde bu iki minerale dimorf denir.

Diaspor doğada çoğunlukla gözle seçilemeyecek kadar küçük taneler halinde, boksit ve zımpara taşı (korund içeren kayaç) gibi kayaçların içinde bulunur. Gibsit ve böhmit ile birlikte alüminyum cevheri olan boksitin başlıca bileşenlerinden biridir. Yani diaspor dünyanın birçok yerinde bulunan sıradan bir mineraldir. Onu süstaşı olarak eşsiz kılan, saydam, iri ve renk değiştiren kristallerinin neredeyse yalnızca tek bir yataktan çıkmasıdır.

Diaspor adı nereden geliyor?

Minerali 1801’de Fransız mineralog René Just Haüy tanımladı. Ad, Yunanca “dağıtmak, saçmak” anlamına gelen diaspeirein sözcüğünden gelir. Diaspor bir üfleç alevinde ısıtıldığında çatırdayarak parçalara ayrılır, ad bu davranışı anlatır. Mineralin tip lokalitesi, yani ilk tanımlandığı yer, Rusya’nın Ural Dağları’ndaki Kosoy Brod yöresidir.

Diaspor nasıl oluşur?

Diasporun oluşumu boksit ile doğrudan ilişkilidir. Boksit, sıcak ve nemli iklimlerde kayaçların yoğun biçimde ayrışmasıyla alüminyumca zenginleşen bir kayaçtır. Bileşiminde yüzde 45’ten fazla alüminyum oksit bulunur. Bu boksitler daha sonra yer kabuğunda gömülüp ısı ve basınç altında kaldığında metaboksite (başkalaşmış boksite) dönüşür ve içlerindeki alüminyum mineralleri diaspor olarak yeniden kristallenebilir.

Milas’taki süstaşı kalitesindeki diaspor, bu sürecin ilginç bir son aşamasını temsil eder. Hatipoğlu ve arkadaşlarının 2010’da Mineralium Deposita dergisinde yayımladığı çalışmaya göre İlbir Dağları’nda birkaç metre kalınlığında, karstik uyumsuzluk tipi metaboksit katmanları bulunur. Saydam diaspor kristalleri bu katmanları kesen çatlak zonlarında, damarlarda ve açık boşluklarda büyümüştür. Kristallere muskovit, hematit, ilmenit, kloritoid ve daha genç kalsit eşlik eder. Araştırmacılar bu oluşumu hidrotermal ve metamorfik kökenli olarak tanımlar. Mineralleşme metaboksiti kesen yapılarla sınırlıdır ve çevredeki mermerlere uzanmaz.

Kristallerin açık boşluklarda büyümüş olması, saydam ve iri olabilmelerinin muhtemel nedenlerinden biridir. Boksitin içindeki sıradan diaspor ise sıkışık, ince taneli bir kütle halindedir ve süstaşı olarak işlenemez.

Diaspor taşının fiziksel ve kimyasal özellikleri

ÖzellikDeğer
SınıflandırmaMineral, oksit ve hidroksitler, Strunz 4.FD.10
Kimyasal formülAlO(OH)
İlişkili mineralBöhmit (dimorf)
Kristal sistemiOrtorombik, uzay grubu Pbnm
Kristal biçimiLevhamsı, uzamış veya iğnemsi kristaller; yapraklı, pullu, masif kütleler; kalp biçimli ikizler
Mohs sertliği6,5 ile 7 arası
Yoğunluk3,3 ile 3,5 g/cm³ arası (Türk numunelerinde yaklaşık 3,39)
RenkRenksiz, beyaz, soluk gri, sarımsı, yeşilimsi, kahverengimsi; manganezli türlerde pembe ile koyu kırmızı
Çizgi rengiBeyaz
ParlaklıkCamsı ile elmassı arası; dilinim yüzeylerinde inci parlaklığı
Dilinim{010} yönünde mükemmel, {110} yönünde belirgin
Kırılma biçimiKonkoidal (kabuksu), çok kırılgan
SaydamlıkSaydam ile yarı saydam arası
Kırılma indisiYaklaşık 1,702 ile 1,750 arası
Çift kırılma0,048
Optik karakterÇift eksenli (biaksiyal), pozitif
PleokroizmaGüçlü
FloresansTürk numuneleri kısa dalga UV altında yeşil floresans verir
Oluşum ortamıBoksit ve metaboksit yatakları, zımpara yatakları, başkalaşmış kireçtaşları ve klorit şistler

Tabloda gözden kaçmaması gereken satır dilinimdir. Diasporun tek yönde mükemmel bir dilinimi vardır ve çok kırılgandır. Sertliği günlük kullanıma yetse de sert bir darbe taşı dilinim düzlemi boyunca yarabilir. Bu özellik hem kesimcinin hem de taşı takan kişinin dikkat etmesi gereken bir noktadır.

Diaspor taşı neden renk değiştirir?

Renk değiştiren diaspor, gün ışığında veya floresan lamba altında sarımsı yeşil, akkor lamba altında ise kahverengimsi pembe ile pembemsi kahve arasında bir renge döner. Mum ışığı gibi loş ve sıcak ışıkta pembe tonlar daha da belirginleşir.

GIA’nın Gems & Gemology dergisinde 2018’de yayımlanan bir çalışma, bu rengin kaynağını diasporu korund (yakut ve safirin minerali) ile karşılaştırarak inceledi. Daha sonraki bir GIA laboratuvar notunda da özetlendiği gibi, diasporun renk değişimine üç değerlikli krom (Cr³⁺), üç değerlikli vanadyum (V³⁺) ve demir ile titanyum çiftleri (Fe²⁺ ile Ti⁴⁺) neden olabiliyor. Bu iz elementler ışığın belirli dalga boylarını soğurur. Gün ışığı ile akkor ışığın içerdiği renklerin oranı farklı olduğu için taşın gözümüze yansıttığı renk de değişir.

Renk değişiminin gücü taştan taşa değişir. Çoğu taş ince bir değişim gösterir. Satıcı kaynaklarına göre büyük taşlarda renk değişimi genellikle daha belirgindir. Bu, diasporda iri ve güçlü renk değiştiren taşların neden çok daha pahalı olduğunu da açıklar.

Diasporda ayrıca güçlü pleokroizma (bakış yönüne göre renk farkı) bulunur. Kesimci, hem renk değişimini hem de pleokroizmayı en iyi gösterecek yönü bulmak zorundadır. Bu yüzden diasporun kesimi teknik bir ustalık ister.

Kedi gözü diaspor

Bazı diasporlar kabaşon olarak kesildiğinde kedi gözü etkisi (şatoyans) gösterir. Bu etki, kristalin içindeki ince, içi boş tüp biçimli kapanımlardan kaynaklanır. GIA, hem renk değiştiren hem de kedi gözü etkisi gösteren 60,71 karatlık bir diasporu laboratuvar notlarında tanıtmıştır.

Diaspor nerede çıkar? Milas ve İlbir Dağı

Süstaşı kalitesindeki diasporun öyküsü Muğla’da geçer. GIA’ya göre takıya uygun boyutta saydam diaspor kristalleri uzun süre yalnızca Milas ilçesindeki Pınarcık köyü yakınlarında, İlbir Dağı’ndaki maden işletmelerinden çıkarıldı. Smithsonian Ulusal Doğa Tarihi Müzesi de süstaşı kalitesindeki diasporun yalnızca Anadolu’nun dağlık bölgesinde bulunduğunu belirtir.

Türkiye’den süstaşı diasporu 1970’lerin sonundan beri gemoloji literatüründe yer alıyor. Smithsonian’a göre süstaşı kalitesindeki kristaller 1980’lerin başında keşfedildi, ancak ticari üretim 2000’lerin başında başladı. Taşların bilinen kaynağı, bölgede eskiden boksit için işletilen bir madendir.

Akademik çalışmalar Milas çevresinde birden fazla diaspor oluşumunu tanımlamıştır. Gemolog Çiğdem Lüle, renk değiştiren ve saydam kristallerin Batı ve Güney Türkiye’deki geniş boksit oluşumlarına rağmen yalnızca Küçükçamlıktepe Madeni’nden bilindiğini yazar. Kınacı ve arkadaşlarının Türkiye Jeoloji Bülteni’nde ve 2023’te Frontiers in Earth Science dergisinde yayımladığı iki çalışma ise Bafa Gölü ile Milas arasındaki Pınarcık ve Sodra yörelerinde, metaboksit içinde ve metaboksit ile kireçtaşı dokanağına yakın alterasyon zonlarında süstaşı kalitesinde diaspor kristalleri tespit etti. Sodra’daki kristallere kloritoid ve muskovit eşlik ediyor. Bu yörelerin ticari üretim yapılan maden alanıyla ilişkisi kaynaklarda net olarak belirtilmiyor.

Diaspor Türkiye’nin başka bölgelerinde de bulunur, çünkü boksit yataklarının yaygın bir mineralidir. MTA kaynaklarında Milas ve Yatağan çevresindeki boksitler “diyasporitik boksit” olarak anılır. Türkiye’nin en büyük boksit yatakları ise Konya Seydişehir ile Antalya Akseki çevresindedir. Ancak bu yatakların diasporu sanayi hammaddesidir, süstaşı değildir.

Dünyada başka kaynak var mı?

Diaspor mineral olarak Rusya, ABD (Massachusetts, Pennsylvania), Macaristan, Yunanistan, Güney Afrika, Çin ve birçok başka ülkede bulunur. Bu kaynakların bir kısmı koleksiyonluk kristaller verse de piyasaya renk değiştiren süstaşı diasporu sunan tek düzenli kaynak Türkiye olmuştur. GIA, Pakistanlı tüccarların bildirdiğine göre 2020’de Afganistan kökenli olduğu söylenen yeni bir yataktan morumsu pembe diasporun piyasaya ulaştığını duyurdu. Bu yeni kaynağın uzun vadeli ticari önemi henüz netleşmiş değildir.

Zultanit, Csarite ve diaspor aynı taş mı?

Evet. Zultanit (Zultanite) ve Csarite, Türk diasporu için kullanılan tescilli ticari adlardır. Mineralojik adı her durumda diaspordur.

Milas’taki madenin haklarını 2000’lerin ortasında Murat Akgün aldı ve taşı uluslararası pazara Zultanite adıyla tanıttı. Ad, Osmanlı sultanlarına bir gönderme olarak seçildi. Akgün’ün şirketi daha sonra Zultanite adını bırakarak Csarite markasını kullanmaya başladı ve bu marka ABD’de tescil edildi. Piyasada Ottomanite ve Turkizite gibi başka ticari adlar da görülür. Bir satıcının hangi adı kullandığından bağımsız olarak, laboratuvar raporlarında taş “diaspor” olarak tanımlanır.

GIA’nın müze koleksiyonunda Zultanite Gems LLC tarafından bağışlanan 24,60 karatlık renk değiştiren bir Türk diasporu bulunur. Smithsonian’ın ulusal değerli taş koleksiyonunda da Türkiye kökenli 9,66, 44,48 ve 159,33 karatlık diasporlar yer alır.

Diaspor taşı fiyatı ne kadar?

Diaspor fiyatları taşın büyüklüğüne ve renk değişiminin gücüne göre çok büyük farklar gösterir. Aşağıdaki örnekler Kasım 2026’da erişilen satıcı ilanlarından alınmıştır. Tüm taşlar sarı renkli, renk değiştiren diaspordur. Fiyatlar ABD doları cinsindendir ve satış isteğidir, ekspertiz değeri değildir.

TaşBerraklıkİlan fiyatıKarat başına
0,53 ct ovalVVS-VS27,98 $yaklaşık 53 $
1,31 ct yastık kesimVVS-VS57,72 $yaklaşık 44 $
2,28 ct yastık kesimBelirtilmemiş184,50 $yaklaşık 81 $
3,05 ct yastık kesimVVS-VS835,40 $yaklaşık 274 $
6,71 ct zümrüt kesimVS2.720,04 $yaklaşık 405 $
6,65 ct yastık kesimVS-SI3.131,71 $yaklaşık 471 $

Kaynak. GemSelect ve JTV ilanları, Kasım 2026’da erişildi. Karat başı fiyatlar tarafımızdan hesaplanmıştır.

Tablo diasporun fiyat yapısını açıkça gösteriyor. Bir karat civarındaki taşların karat fiyatı 50 dolar dolayındayken, 6 ile 7 karatlık taşlarda bu rakam 400 doların üzerine çıkıyor. Bunun iki nedeni var. Smithsonian’a göre beş karatın üzerindeki diasporlar çok nadirdir. Ayrıca büyük taşlarda renk değişimi genellikle daha belirgindir.

Türk basınında diaspor için sık sık “elmastan 10 bin kat daha nadir” gibi ifadeler kullanılır. Bu karşılaştırmayı destekleyen bilimsel bir kaynak bulunamadı. Diaspor gerçekten nadir bir süstaşıdır, ancak tablodaki fiyatlar küçük taşların ulaşılabilir olduğunu da gösteriyor.

Diaspor fiyatını etkileyen faktörler

  • Renk değişiminin gücü. Gün ışığı ile akkor ışık arasında belirgin ve net bir geçiş gösteren taşlar daha değerlidir.
  • Boyut. Beş karatın üzeri nadirdir ve karat fiyatı büyüklükle birlikte hızla yükselir.
  • Berraklık. Diasporda küçük kapanımlar sık görülür. Göz temiz taşlar daha yüksek fiyat bulur.
  • Kesim kalitesi. Mükemmel dilinim nedeniyle kesim zordur. Renk değişimini ve parlaklığı iyi yansıtan kesimler değeri artırır.
  • Köken ve belge. Türk kökenli olduğu belgelenen ve bağımsız laboratuvar raporu bulunan taşlar alıcıya güven verir.

Gerçek diaspor nasıl anlaşılır?

Diasporun en yaygın taklidi renk değiştiren camdır. GIA, 2016’da Türkiye’den Zultanite adıyla satın alındığı bildirilen iki taşı inceledi. Taşlar floresan ışıkta sarımsı yeşil, akkor ışıkta kahverengimsi sarı görünüyordu. Analizler bunların diaspor ya da herhangi bir doğal malzeme değil, insan yapımı cam olduğunu gösterdi. Camdaki renk değişimine neodimyum ve praseodimyum gibi nadir toprak elementleri neden oluyordu. Gemolog Çiğdem Lüle de piyasada diaspor diye satılan çok miktarda renk değiştiren cam bulunduğu konusunda uyarır.

Renk değişimi tek başına diasporu tanımlamak için yeterli değildir, çünkü aleksandrit, renk değiştiren granat ve renk değiştiren safir de bu etkiyi gösterir. Kesin tanı için şu özellikler ölçülür.

ÖzellikDiasporRenk değiştiren cam
Optik karakterÇift eksenliTek kırılmalı (izotrop)
Kırılma indisiYaklaşık 1,702 ile 1,750Bileşime göre değişir
Çift kırılma0,048, yüksekYok
PleokroizmaGüçlüYok
Renk değişiminin nedeniKrom, vanadyum, demir ve titanyumNadir toprak elementleri (neodimyum, praseodimyum)

Diasporun 0,048 gibi yüksek bir çift kırılması vardır. Bu nedenle bir gemolog büyüteçle bakarak taşın arka fasetlerinde ikilenme görebilir. Camda bu ikilenme görülmez. Yine de kesin sonuç için refraktometre ve spektroskopi gibi gemolojik testler ya da bağımsız bir laboratuvar raporu gerekir.

Diaspor satın alırken nelere dikkat edilmeli?

  • Taşı hem gün ışığında hem de sarı, sıcak bir ampul altında görün veya satıcıdan iki ışıkta çekilmiş video isteyin.
  • Çok düşük fiyatlı, kusursuz berraklıkta ve iri “diaspor” tekliflerine şüpheyle yaklaşın. GIA’nın incelediği cam taklitler de temiz ve kapanımsızdı.
  • Birkaç yüz doları aşan taşlarda bağımsız bir gemoloji laboratuvarının raporunu isteyin. Raporda tür adının “diaspor” olarak yazılması gerekir.
  • Zultanit veya Csarite adı tek başına kalite ya da gerçeklik garantisi değildir. Önemli olan taşın diaspor olduğunun belgelenmesidir.
  • Yüzük için alıyorsanız taşı darbelerden koruyan bir yuva tasarımı seçin.

Diaspor bakımı ve temizliği

Diaspor, mükemmel dilinimi ve kırılganlığı nedeniyle özenli bakım ister. Buharlı veya ultrasonik temizleme cihazları kullanılmamalıdır. Temizlik için ılık su, hafif bir sabun ve yumuşak bir fırça yeterlidir.

Taşı yüksek ısıdan uzak tutun. Diaspor adını, ısıtıldığında çatırdayarak dağılmasından alır. Kuyumcu tamirinde lehim veya alev kullanılacaksa taşın yuvadan çıkarılmasını isteyin. Saklarken diğer taşlardan ayrı bir kese kullanın.

Diaspor hakkındaki geleneksel inanışlar

Diaspor süstaşı olarak yakın zamanda tanındığı için köklü bir halk inancı geçmişi yoktur. Modern kristal kültüründe renk değişiminden yola çıkarak taşa dönüşüm, uyum ve değişime açıklık gibi anlamlar yüklenir. Bu tür etkiler bilimsel olarak kanıtlanmamıştır ve hiçbir taş tıbbi teşhis ya da tedavinin yerini tutmaz.

Bir diaspor alacaksanız onu mağazanın beyaz ışığında değil, evinizdeki sarı ışıklı bir lambanın altında da görmeye çalışın. Taşın asıl karakteri o anda ortaya çıkar. Şunu bilmek de ilginç olabilir, GIA ve Smithsonian koleksiyonlarındaki renk değiştiren diasporların kökeni, Bafa Gölü yakınındaki bir Ege dağıdır.


3. SIKÇA SORULAN SORULAR

Diaspor taşı sadece Türkiye’de mi çıkar?

Diaspor minerali dünyanın birçok yerinde bulunur. Ancak saydam, renk değiştiren süstaşı kalitesindeki diaspor ticari ölçekte bugüne kadar yalnızca Muğla Milas’taki İlbir Dağı’ndan çıkarılmıştır. 2020’de Afganistan kökenli olduğu bildirilen morumsu pembe diaspor da piyasada görülmüştür.

Zultanit ile diaspor arasındaki fark nedir?

Fark yoktur. Zultanit (Zultanite) ve Csarite, Türk renk değiştiren diasporu için kullanılan tescilli ticari adlardır. Mineralojik adı diaspordur ve laboratuvar raporlarında bu adla yer alır.

Diaspor taşı neden renk değiştirir?

GIA’nın çalışmalarına göre renk değişimine krom, vanadyum ile demir ve titanyum çiftleri gibi iz elementler neden olur. Taş gün ışığında sarımsı yeşil, akkor ışıkta kahverengimsi pembe görünür.

Diaspor taşının karatı ne kadar?

Kasım 2026’da erişilen satıcı ilanlarında bir karat civarındaki taşların karat fiyatı yaklaşık 45 ile 55 dolar arasındaydı. 6 ile 7 karatlık taşlarda karat fiyatı 400 doları aşıyordu. Fiyatı büyüklük ve renk değişiminin gücü belirler.

Gerçek diaspor nasıl anlaşılır?

Piyasadaki en yaygın taklit renk değiştiren camdır. Diaspor çift eksenli ve yüksek çift kırılmalıdır, cam ise tek kırılmalıdır. Kesin sonuç için gemolojik test veya bağımsız laboratuvar raporu gerekir.

Diaspor günlük takıda kullanılır mı?

Kullanılabilir. Mohs sertliği 6,5 ile 7 arasındadır. Ancak tek yönde mükemmel dilinimi ve kırılganlığı nedeniyle koruyucu yuvalar tercih edilmeli, darbelerden ve yüksek ısıdan uzak tutulmalıdır.

Diaspor nasıl temizlenir?

Ilık su, hafif sabun ve yumuşak bir fırçayla temizlenir. Buharlı ve ultrasonik temizleme cihazları kullanılmamalıdır.


Kaynaklar

  • Hatipoğlu, M., Türk, N., Chamberlain, S.C., Akgün, A.M. (2010). Gem-quality transparent diaspore (zultanite) in bauxite deposits of the İlbir Mountains, Menderes Massif, SW Turkey. Mineralium Deposita, 45(2), 201-205. https://doi.org/10.1007/s00126-009-0262-2
  • Shen, C. ve Lu, R. (2018). The Color Origin of Gem Diaspore, Correlation to Corundum. Gems & Gemology, 54(4), 394-403. https://www.gia.edu/gems-gemology/winter-2018-color-origin-of-gem-diaspore-correlation-to-corundum
  • GIA Lab Notes (2020). Color-Change Cat’s-Eye Diaspore. Gems & Gemology, 56(3). https://www.gia.edu/gems-gemology/fall-2020-labnotes-color-change-cats-eye-diaspore
  • GIA Gem News (2016). Color-Change Glass as a Zultanite Imitation. https://www.gia.edu/gems-gemology/winter-2016-gemnews-color-change-glass-zultanite-imitation
  • GIA Gem News (2020). Purplish Pink Diaspore Reportedly from Afghanistan. https://www.gia.edu/gems-gemology/summer-2020-gemnews-purplish-pink-diaspore-reportedly-from-afghanistan
  • Kınacı, E.H. ve diğ. Menderes Masifi’nin Güneybatı Kanadındaki (Bafa Gölü – Milas) Diaspor Oluşumlarının Jeolojik, Jeokimyasal ve Gemolojik Özelliklerinin Araştırılması. Türkiye Jeoloji Bülteni. https://dergipark.org.tr/en/pub/tjb/issue/69204/1084167
  • Kınacı, E.H. ve Öztürk, A. (2023). Gemological features of diaspore in Sodra, Milas (Muğla) region. Frontiers in Earth Science, 11. https://doi.org/10.3389/feart.2023.1145674
  • Smithsonian National Museum of Natural History, Diaspore NMNH G10560. https://naturalhistory.si.edu/explore/collections/geogallery/10002764
  • Smithsonian National Museum of Natural History, Diaspore NMNH G11475 ve G11476. https://www.naturalhistory.si.edu/explore/collections/geogallery/10026475
  • Webmineral, Diaspore Mineral Data. https://www.webmineral.com/data/Diaspore.shtml
  • Anthony, J.W. ve diğ. Handbook of Mineralogy, Diaspore. https://www.handbookofmineralogy.org/pdfs/diaspore.pdf
  • Ergen, A. ve diğ. (2025). Sultan Dağları’nda Jura bazik volkanizması. MTA Yerbilimleri ve Madencilik Dergisi, 7, 18-33 (Milas-Yatağan diyasporitik boksitlerine atıf). https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4976125
  • MTA, Alüminyum (maden serisi). https://www.mta.gov.tr/v3.0/sayfalar/bilgi-merkezi/maden-serisi/aluminyum.pdf

 

İlginizi çekebilir.

elmas

Elmas Nedir? Oluşumu, 4C, Pırlanta Farkı ve Fiyatı

Elmas Nedir? Oluşumu, 4C, Pırlanta Farkı ve Fiyatı Elmas, saf karbon atomlarının kübik kristal yapıda …

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir